Erven stiefkinderen automatisch mee?

In veel samengestelde gezinnen is het stiefkind gewoon een van de kinderen. In het erfrecht is het dat niet. Dat verschil komt pas naar boven bij een overlijden, en dan is het te laat om het nog te regelen.

Deze pagina legt uit wat de wet zegt, wat een testament kan doen en hoe de Belastingdienst ernaar kijkt.

Wat een stiefkind is

De wet omschrijft het zelf. Een stiefkind van de erflater is een kind van diens echtgenoot of geregistreerd partner. Het is niet het eigen kind van de erflater.

Het kind van een samenwonende partner is dus geen stiefkind in de zin van de wet. Daarvoor is een huwelijk of geregistreerd partnerschap nodig.

Een geadopteerd kind is geen stiefkind, maar een eigen kind. Door adoptie ontstaat een familierechtelijke betrekking, en het kind erft als eigen kind.

Waarom een stiefkind niet erft

De wet roept als erfgenamen alleen mensen die tot de overledene in familierechtelijke betrekking stonden.

Een stiefkind heeft die betrekking niet. Het is verwant aan de partner van de overledene, niet aan de overledene zelf.

Daardoor zit een stiefkind in geen van de vier groepen. Ook via plaatsvervulling komt het er niet in.

Het gevolg is scherp. Overlijdt de stiefouder zonder testament, dan erven zijn eigen kinderen, zijn partner, of bij gebrek daaraan zijn ouders, broers en zussen. Het stiefkind erft niets, ook al is het in dat gezin opgegroeid.

Een voorbeeld dat vaak voorkomt

Een man trouwt met een vrouw die een dochter heeft uit een eerder huwelijk. Zij krijgen samen geen kinderen. De man heeft zelf een zoon uit een eerder huwelijk.

Wie overlijdt	Zonder testament erven
De man	Zijn vrouw en zijn zoon; de stiefdochter niets
Daarna de vrouw	Haar dochter; de stiefzoon niets

Bij het overlijden van de man krijgt de vrouw door de wettelijke verdeling alle goederen. Haar dochter erft bij haar overlijden alles wat er dan nog is.

De zoon van de man heeft alleen zijn vordering uit de eerste nalatenschap. Wat de vrouw daarna nog opbouwt, gaat volledig naar haar dochter.

Zo ontstaat het bekende risico van samengestelde gezinnen: het vermogen “verhuist” via de langstlevende naar de kinderen van één kant.

Wat een testament kan regelen

Een stiefouder die zijn stiefkind wil laten erven, kan dat op twee manieren doen.

Het stiefkind als erfgenaam benoemen, voor een breukdeel of samen met de eigen kinderen. Dat geeft het stiefkind dezelfde positie als een eigen kind.

Het stiefkind laten meetellen in de wettelijke verdeling. De wet staat uitdrukkelijk toe dat een erflater bij testament bepaalt dat een stiefkind in die verdeling als eigen kind wordt betrokken. Het stiefkind krijgt dan net als de eigen kinderen een vordering op de langstlevende. De afstammelingen van het stiefkind worden bij plaatsvervulling geroepen.

Eén verschil blijft ook dan bestaan: een stiefkind heeft geen legitieme portie. Wordt het testament later herroepen, dan houdt het stiefkind niets.

Of een testament in uw situatie iets regelt, blijkt uit het Centraal Testamentenregister. Doe de Regelcheck om te zien wat er bij u speelt. Gratis, en u ziet uw uitkomst vóór u betaalt.

De erfbelasting ziet het anders

Hier wijkt de Belastingdienst gunstig af van het erfrecht.

Voor de erfbelasting wordt onder een kind ook een pleegkind of stiefkind verstaan. Een stiefkind dat via een testament erft, betaalt dus hetzelfde als een eigen kind.

In 2026 betekent dat een vrijstelling van € 26.230 en een tarief van 10 procent over het deel daarboven. Boven € 158.669 is het 20 procent.

Zonder die gelijkstelling zou een stiefkind als “overige verkrijger” worden belast: € 2.769 vrijstelling en 30 procent. Het verschil op een erfenis van € 80.000 is ruim € 17.000.

De stiefouder hoeft daarvoor niets extra’s te regelen. De gelijkstelling volgt uit de wet.

Wilsrechten: bescherming van de eigen kinderen

De wet beschermt de eigen kinderen tegen het weglekken van vermogen naar een stiefouder.

Hertrouwt de langstlevende ouder, dan kan een kind vragen om overdracht van goederen ter waarde van zijn vordering. De ouder houdt daarvan meestal het vruchtgebruik.

Overlijdt de langstlevende ouder terwijl hij hertrouwd is, dan rust dezelfde verplichting op de stiefouder.

Deze wilsrechten moeten worden ingeroepen. Zij werken niet vanzelf, en de notaris is de aangewezen route.

Wat er vaak misgaat

Een stiefkind gaat ervan uit dat het meeërft, omdat het “gewoon een van de kinderen” was. Zonder testament erft het niets.

Een stiefouder wil het stiefkind laten erven, maar regelt het alleen mondeling.

Het testament benoemt “mijn kinderen” tot erfgenaam, en niemand weet of het stiefkind daarmee is bedoeld. Juridisch is het dat niet.

De eigen kinderen roepen hun wilsrechten niet in bij hertrouwen, en zien het vermogen bij de stiefouder terechtkomen.

Een stiefkind doet aangifte als “overige verkrijger” en betaalt daardoor te veel erfbelasting.

Wanneer u een notaris nodig heeft

Voor het regelen van een erfenis voor een stiefkind is een testament nodig, en dus een notaris. Zonder testament is er geen route.

Bij een samengesteld gezin is het bovendien verstandig om de nalatenschap van beide partners in samenhang te laten bekijken. Wat bij het eerste overlijden goed lijkt, kan bij het tweede scheef uitpakken.

Bij een overlijden waarbij een stiefkind betrokken is, laat u het testament uitleggen. De vraag of “mijn kinderen” ook het stiefkind omvat, is een uitlegvraag die de notaris moet beantwoorden.

Veelgestelde vragen

Erft mijn stiefkind als ik geen testament heb?

Nee. Een stiefkind heeft geen familierechtelijke betrekking met u en zit in geen van de vier groepen erfgenamen. Alleen een testament kan dat regelen.

Kan ik mijn stiefkind gelijkstellen met mijn eigen kinderen?

Ja, bij testament. U kunt het stiefkind als erfgenaam benoemen, of bepalen dat het in de wettelijke verdeling als eigen kind meetelt.

Hoeveel erfbelasting betaalt een stiefkind?

Hetzelfde als een eigen kind. De Belastingdienst verstaat onder kind ook een stiefkind: in 2026 een vrijstelling van € 26.230 en een tarief van 10 procent.

Heeft een stiefkind een legitieme portie?

Nee. Alleen afstammelingen zijn legitimaris. Een stiefkind dat bij testament erft, verliest alles als dat testament wordt herroepen.