Nabestaandenpensioen: waar heeft u recht op?

“Nabestaandenpensioen” klinkt als één regeling. Het zijn er drie, van drie verschillende partijen, met drie verschillende voorwaarden. Wie ze uit elkaar houdt, weet waar hij moet aankloppen en wat hij kan verwachten.

De drie soorten

De Rijksoverheid omschrijft het zo: een nabestaandenpensioen is een uitkering die u krijgt als uw partner overlijdt. Soms krijgen kinderen en ex-partners ook een nabestaandenpensioen.

Soort	Wie betaalt	Voor wie	Waar het van afhangt
Anw-uitkering	De overheid, via de SVB	Partner onder de AOW-leeftijd; wezen tot en met 20 jaar	Kind onder 18 of minimaal 45 procent arbeidsongeschikt; eigen inkomen
Aanvullend nabestaandenpensioen	Pensioenfonds of verzekeraar van de werkgever	Partner, kinderen tot meestal 25 jaar, soms een ex-partner	Het pensioenreglement en wat is opgebouwd
Levens- of overlijdensrisicoverzekering	Verzekeraar	Wie op de polis staat	De polis

De drie staan los van elkaar. Een partnerpensioen van een fonds gaat niet van de Anw af; een verzekeringsuitkering evenmin. Eigen loon of een andere uitkering kan de Anw wel verlagen.

De Anw-uitkering

De Anw is een basisinkomen van de overheid voor wie de partner of ex-partner verliest en de AOW-leeftijd nog niet heeft. De SVB noemt twee voorwaarden: u zorgt voor een kind jonger dan 18, of u bent minimaal 45 procent arbeidsongeschikt. UWV beoordeelt dat laatste.

De uitkering is vanaf 1 juli 2026 bruto € 1.698,30 per maand, met bruto € 127,25 vakantiegeld per maand. Inkomsten uit werk gaan er deels van af; een partnerpensioen van een fonds niet. De uitkering stopt als het jongste kind 18 wordt, bij de AOW-leeftijd, of als u gaat samenwonen.

Voor kinderen van wie de laatste ouder is overleden, is er de wezenuitkering, tot en met 20 jaar. Lees meer op de pagina over de Anw-uitkering.

Het aanvullend nabestaandenpensioen

Werkte de overledene in loondienst, dan is er meestal een partnerpensioen en vaak een wezenpensioen via het pensioenfonds of de pensioenverzekeraar van de werkgever. De Rijksoverheid: zoek op mijnpensioenoverzicht.nl of u een aanvullend nabestaandenpensioen krijgt, en neem contact op met de pensioenuitvoerder.

Hoe hoog het is, staat in het reglement. Bij een overlijden ná de pensioendatum hangt het af van wat is opgebouwd. Bij een overlijden vóór de pensioendatum gelden de nieuwe pensioenregels, uiterlijk vanaf 1 januari 2028. Partner en kinderen krijgen dan een percentage van het laatste loon, ongeacht het aantal gewerkte jaren.

Let op de valkuil die de Rijksoverheid noemt: wie uit dienst gaat en geen werk heeft, blijft nog drie of zes maanden verzekerd voor het nabestaandenpensioen. Daarna stopt die dekking, tenzij de deelnemer zich bijverzekerde. Een overledene die al langer zonder werk zat, kan dus geen partnerpensioen hebben nagelaten.

De verzekering

Had de overledene een levensverzekering of overlijdensrisicoverzekering, dan krijgen de personen die in de polis staan een bedrag. Vaak is dat de partner, of de hypotheekbank bij een verzekering die aan de hypotheek is gekoppeld.

De uitkering komt niet vanzelf. De begunstigde meldt het overlijden bij de verzekeraar, met de akte van overlijden en het polisnummer. Polissen raken zoek; de Zoekservice van het Verbond van Verzekeraars zoekt gratis bij alle deelnemende levensverzekeraars.

Zo brengt u het in kaart

1. Bepaal uw eigen positie: onder of boven de AOW-leeftijd, kind onder de 18 of niet, gehuwd, geregistreerd, samenwonend of ex-partner.
2. Verzamel de inkomens van de overledene: jaaropgaven van werkgevers en pensioenfondsen, bankafschriften, het laatste Uniform Pensioenoverzicht.
3. Vraag bij elk fonds en elke verzekeraar naar het nabestaandenpensioen, met de akte van overlijden. Vraag ook naar wezenpensioen.
4. Toets de Anw-voorwaarden en vraag de uitkering aan in Mijn SVB als u eraan voldoet.
5. Zoek de polissen en meld u als begunstigde. Gebruik de Zoekservice als u twijfelt of alles in beeld is.
6. Reken de samenloop door: wat gaat er van de Anw af, wat niet, en wat betekent het nieuwe inkomen voor toeslagen en belasting.

Welke van de drie soorten in uw situatie spelen en bij wie u moet zijn, ziet u na de Regelcheck. Gratis, en u ziet uw uitkomst vóór u betaalt.

Ex-partners en samenwoners

Een ex-partner kan recht hebben op bijzonder partnerpensioen: het deel dat tijdens het huwelijk werd opgebouwd, tenzij daar bij de scheiding van is afgezien. Voor de Anw gelden voor een ex-partner andere voorwaarden; de SVB kijkt onder meer of de overledene alimentatie verschuldigd was.

Samenwoners tellen bij de Anw mee als partner. Bij een pensioenfonds hangt het van het reglement af: veel fondsen vragen een samenlevingscontract of een aanmelding van de partner bij leven. Was de partner niet aangemeld, dan is er soms geen partnerpensioen. Vraag het na, ook als u denkt dat het niet is geregeld.

Wat er vaak misgaat

De partner vraagt alleen de Anw aan en vergeet de pensioenfondsen, of andersom.

Eigen inkomen wordt niet doorgegeven aan de SVB, en de Anw wordt later teruggevorderd.

Een samenwonende partner blijkt bij het fonds nooit te zijn aangemeld.

De polis van de overlijdensrisicoverzekering bij een afgeloste hypotheek wordt niet gevonden.

Niemand vraagt naar wezenpensioen voor studerende kinderen tot 25.

Wat u eerst doet en wat kan wachten

Niet alles hoeft in de eerste week. De Anw-aanvraag en de melding bij de pensioenfondsen hebben doorlooptijd; begin daar. De verzekeraar heeft de akte van overlijden nodig, die u pas na de aangifte bij de gemeente heeft.

Wat kan wachten: de definitieve afstemming met Dienst Toeslagen en de Belastingdienst. Die volgt zodra de eerste bedragen bekend zijn. Wat niet kan wachten: het doorgeven van inkomsten aan de SVB zodra u een Anw ontvangt, en het aanmelden als begunstigde bij een verzekeraar zodra u de polis heeft.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen Anw en partnerpensioen?

De Anw is een basisuitkering van de overheid, via de SVB, met voorwaarden over kinderen of arbeidsongeschiktheid. Het partnerpensioen komt van het pensioenfonds van de overledene en hangt af van het reglement.

Gaat het partnerpensioen van de Anw af?

Nee. Een weduwe-, weduwnaars- of partnerpensioen van een fonds of verzekeraar wordt niet van de nabestaandenuitkering afgetrokken. Inkomen uit werk wel, voor een deel.

Krijgen samenwoners nabestaandenpensioen?

Voor de Anw ja, als zij aan de voorwaarden voldoen. Bij een pensioenfonds hangt het af van het reglement en of de partner was aangemeld.

Heeft een ex-partner recht op pensioen na het overlijden?

Vaak op bijzonder partnerpensioen over de huwelijksjaren, tenzij daar bij de scheiding van is afgezien. Voor de Anw gelden aparte voorwaarden.