Alternatieven voor een nalatenschapstool

Wie na een overlijden zoekt naar hulp, vindt tools, apps en platforms. Die zijn er, en wij zijn er een van. Maar een nalatenschap is al eeuwen afgewikkeld zonder tool, en voor veel families kan dat nog steeds. Dit is wat er is buiten de tools, wat het kost, en wanneer een tool alsnog de moeite waard is.

De alternatieven naast elkaar

Alternatief	Wat het biedt	Kosten	Voor wie
Overheid	Formulieren van de Rechtspraak voor verwerpen en beneficiair aanvaarden; het Centraal Testamentenregister; de aangifte erfbelasting en uitleg bij de Belastingdienst; de overzichten van Rijksoverheid; het Juridisch Loket en sociaal raadslieden voor gratis juridische vragen	Gratis, behalve griffierecht en leges	Iedereen; genoeg bij een eenvoudige nalatenschap
Uitvaartverzorger	Aangifte bij de gemeente, akte, soms nazorg of een platform met opzegdienst	In de uitvaartnota; opzegdienst vaak gratis	Wie een verzorger heeft die nazorg aanbiedt
Notaris of boedelnotaris	Verklaring van erfrecht, en op verzoek de hele afwikkeling: bank, belasting, verdeling	Uurtarief of vast bedrag; vraag een opgave	Wie het wil uitbesteden, of bij een woning, een onderneming of onenigheid
Executeur of adviseur	Een professionele executeur, belastingadviseur of erfrechtjurist voor een deel van het werk	Uurtarief; de executeur volgens de wet 1 procent van het vermogen, tenzij het testament anders zegt	Grotere of ingewikkelde nalatenschappen
Zelf doen	Met de modellen, de lijsten en de uitleg op deze site en elders	Gratis	Wie tijd heeft en het overzicht wil houden
Een tool	Overzicht, volgorde, procedures per organisatie, samenwerken met familie	€ 89 tot € 150 eenmalig bij de directe aanbieders; gratis via een uitvaartverzorger die een platform aanbiedt	Meerdere erfgenamen, een woning, veel organisaties, maanden werk

De overheid

Het meeste van wat een tool doet, bestaat gratis bij de overheid, verspreid over meerdere sites. De Rechtspraak heeft de formulieren voor verwerpen en beneficiair aanvaarden en de uitleg over vereffening en bewind. Het Centraal Testamentenregister zegt of er een testament is. De Belastingdienst legt de erfbelasting uit en heeft de aangifte, de vrijstellingen en de tarieven. Rijksoverheid heeft overzichten van wat u moet regelen. Het Juridisch Loket geeft gratis juridische informatie, en sociaal raadslieden in veel gemeenten helpen gratis bij formulieren en brieven; Rijksoverheid verwijst zelf naar beide.

Wat de overheid niet doet, is het bij elkaar zetten voor uw situatie, in volgorde, met de procedure per organisatie. Dat is het werk dat u zelf doet, of dat een tool of een notaris voor u doet.

De uitvaartverzorger

Veel uitvaartverzorgers doen meer dan de uitvaart. De aangifte bij de gemeente, meerdere afschriften van de akte, een map met wat er daarna moet, soms een platform met een opzegdienst, soms een nazorggesprek. Vraag ernaar bij de kostenopgave. Wat de verzorger niet doet en niet mag, is de nalatenschap afwikkelen of daarover adviseren; lees ik ben uitvaartverzorger voor de grens.

De notaris

De boedelnotaris is het klassieke alternatief voor wie het niet zelf wil doen. Hij maakt de verklaring van erfrecht, en op verzoek doet hij de rest: de bank, de opzeggingen, de aangifte erfbelasting, de verdeling. Dat kost een uurtarief of een vast bedrag; vraag vooraf een opgave en spreek af wat u zelf doet en wat hij doet. Bij een woning is de notaris sowieso nodig voor de overschrijving. Bij een onderneming, een minderjarige erfgenaam, onterving of onenigheid is hij de aangewezen adviseur. Lees zelf doen of uitbesteden.

Zelf doen

Zelf doen is goedkoper dan alles, en bij een eenvoudige nalatenschap ook sneller dan een tool. U heeft nodig: een lijst van organisaties, een voorbeeldbrief, de akte van overlijden, een boedelbeschrijving en de aangifte erfbelasting. Al die stukken staan gratis op deze site onder modellen, en de uitleg per onderwerp staat ernaast. Wat u niet krijgt, is de volgorde en de procedures per organisatie op maat van uw situatie; die zoekt u zelf uit.

Wanneer een tool alsnog loont

Een tool loont als het overzicht geld waard is. Dat is zo bij meerdere erfgenamen die samen moeten werken, bij een woning die verkocht of overgezet moet worden, bij veel organisaties en contracten, en bij een afwikkeling die maanden duurt, waarin niemand meer weet wat al is gedaan. Dan is € 89 of € 150 een fractie van wat een vergeten termijn of een dubbele brief kost. Dat geldt voor elke tool in de vergelijking, niet alleen voor de onze.

Bij een eenvoudige nalatenschap zonder woning, met weinig organisaties en één erfgenaam, is het overheidsaanbod plus zelf doen genoeg. Wij zeggen dat liever vooraf dan dat u het na aankoop ontdekt.

Of een tool in uw situatie zin heeft, ziet u het snelst door de Regelcheck te doen. Gratis, en u ziet uw uitkomst vóór u betaalt; is de uitkomst kort, dan heeft u geen dossier nodig.

Wat de alternatieven beter doen dan wij

De overheid is gratis en gezaghebbend; wij verwijzen ernaar en vervangen haar niet. De notaris neemt het werk over en draagt de verantwoordelijkheid voor zijn werk; wij nemen niets over en dragen die verantwoordelijkheid niet. De uitvaartverzorger is er in de eerste dagen fysiek bij; wij zijn een site. En zelf doen geeft de meeste grip; een tool geeft de meeste overzicht. Het een sluit het ander niet uit. Veel families gebruiken de overheid voor de formulieren, de notaris voor de verklaring van erfrecht en een tool of een eigen lijst voor het overzicht.

Hoe deze pagina tot stand kwam

De beschrijving van de overheidsbronnen komt van de sites van de Rechtspraak, het Centraal Testamentenregister, de Belastingdienst en Rijksoverheid, gelezen in september 2026. De prijzen van tools komen van de sites van de aanbieders, gelezen op 20 september 2026. Wat een notaris of adviseur rekent, verschilt per kantoor en staat hier bewust niet als bedrag.

Wat er vaak misgaat

De familie koopt een tool voor een nalatenschap die in een middag zelf was afgewikkeld.

De familie doet een nalatenschap met een woning en vier erfgenamen zonder enig overzicht, en verliest termijnen.

De notaris krijgt de hele afwikkeling zonder afspraak over het uurtarief en wat de familie zelf doet.

Het Juridisch Loket en de sociaal raadslieden worden vergeten, terwijl zij gratis zijn.

De uitvaartverzorger wordt gevraagd om advies over aanvaarden.

Veelgestelde vragen

Heb ik een tool nodig om een nalatenschap af te wikkelen?

Nee. De overheid levert de formulieren en de uitleg gratis, en met een lijst en een voorbeeldbrief kunt u een eenvoudige nalatenschap zelf afwikkelen.

Wat is gratis?

De formulieren van de Rechtspraak, het Centraal Testamentenregister, de uitleg en aangifte van de Belastingdienst, de overzichten van Rijksoverheid, het Juridisch Loket, sociaal raadslieden en de modellen op deze site.

Wanneer schakel ik een notaris in?

Voor de verklaring van erfrecht bijna altijd. Voor de hele afwikkeling als u het wilt uitbesteden of als er een woning, een onderneming, een minderjarige erfgenaam of onenigheid is.

Wanneer loont een tool?

Bij meerdere erfgenamen, een woning, veel organisaties of een afwikkeling van maanden. Bij een eenvoudige nalatenschap niet.